Rąbanie drewna to jedna z podstawowych prac przydomowych. Wybór dobrej siekiery i prawidłowa technika to podstawa - zarówno jeśli chcemy odpowiednio przygotować drewno, jak i zadbać o bezpieczeństwo podczas pracy. Sprawdź, jakie są najpopularniejsze błędy, jak zachować wszelkie zasady BHP, jaki model sprzętu wybrać i jak powinno wyglądać prawidłowe ostrzenie siekiery.
Rąbanie drewna to praca wymagająca siły, precyzji i ostrożności - wystarczy chwila nieuwagi lub nieodpowiednia technika, aby doszło do zranienia się. Jak tego uniknąć? Poniżej prezentujemy najczęstsze błędy popełniane podczas rąbania drewna i podpowiadamy, jak ich uniknąć.
Jak rąbać drewno - zasady BHP i najpopularniejsze błędy
Jednym z najczęściej popełnianych błędów podczas rąbania jest podtrzymywanie jednego kawałka/klocka drewna ręką lub nogą. Taka postawa sprzyja zranieniom. Równie niebezpieczne jest wykonywanie szerokich zamachów, zza pleców. Lepszym i znacznie bezpieczniejszym rozwiązaniem będzie stosowanie prostych uderzeń z góry na dół. Podczas rąbania należy zadbać o zasady BHP. Podczas tego typu pracy nietrudno o kontuzję - nie tylko skaleczenie, ale i przedostanie się odłamków drewna do oka, co może grozić poważnym uszkodzeniem wzroku. Przed rozpoczęciem pracy niezbędne jest wyposażenie się w odzież, która nie krępuje ruchów i okulary ochronne. Nie zapominajmy o odpowiednim obuwiu, które powinno być zabudowane i twarde. Odpowiedni strój skompletowany? Czas dowiedzieć się, jak rąbać drewno siekierą:
- zadbaj o równe podłoże - poza wspomnianym już podtrzymywaniem rąbanego kawałka drewna ręką lub nogą, równie częstym błędem jest wykonywanie pracy na nieodpowiednim podłożu. W miarę możliwości należy rąbać w miejscu o prostym, twardym podłożu - to szczególnie ważne w przypadku, gdy korzystamy z ciężkiej siekiery lub nie mamy wprawy w rąbaniu
- zachowaj bezpieczną odległość i postawę ciała - optymalną odległością osoby pracującej od rąbanego drewna jest 30 - 40 cm - dzięki temu zmniejsza się prawdopodobieństwo, że odłamek w nas uderzy, raniąc. Równie istotna jest prawidłowa postawa ciała - klatka piersiowa powinna być równoległa do klocków drewna, nogi ugięte w kolanach, a siekiera pewnie ulokowana w obu rękach. Zadbaj też o podporę - najlepiej sprawdzi się odpowiedniej wielkości pniak stabilnie umiejscowiony na podłożu
- prawidłowo trzymaj siekierę - stabilna postawa to połowa sukcesu. Równie ważne jest odpowiednie trzymanie siekiery. Trzonek należy chwycić pewnie i mocno na samym końcu, aby nie wyślizgiwał się z dłoni. Taki chwyt nie tylko wpływa na bezpieczeństwo podczas rąbania, ale i zwiększy siłę uderzenia. Warto wyposażyć się w rękawice robocze, które uchronią nas przed ślizganiem się dłoni
- dokładnie obejrzyj kawałki drewna - zanim rozpoczniemy pracę, warto dokładnie obejrzeć kawałki drewna, szukając naturalnych pęknięć - to ułatwi ich rozłupywanie. Ostrze siekiery powinno trafić w rdzeń drewna, rozłupując je od góry do dołu. Inną formą jest tzw. uderzenie odwrócone - w tym wypadku ostrze wbija się w drewno, następnie całość należy unieść, obrócić głowicą siekiery do dołu, a następnie obuchem uderzać w pieniek - w ten sposób drewno rozpada się pod własnym ciężarem. Jeśli pracujemy na grubych klockach, warto wyposażyć się w siekierę klinową - pierwszym krokiem jest nacięcie drewna, następnie w pęknięciu umieszcza się klin, który wbijamy, powiększając pęknięcie.

Dobra siekiera - polecane produkty i akcesoria
Wybór dobrej siekiery ma ogromne znaczenie. Osoby, które nie mają zbyt dużej wprawy w tego typu pracach, powinny wyposażyć się w siekierę o maksymalnej wadze kilku kilogramów (4-6 kg) - dzięki temu narzędzie będzie pewniej leżało w dłoniach, będzie prostsze w operowaniu, a co za tym idzie - bardziej bezpieczne. Siekiera do rąbania drewna powinna być solidna, wyposażona w odpowiednią rękojeść, która nie będzie się ślizgała w dłoniach. Zastanawiasz się, jak rąbać twarde drewno? W tym wypadku lepiej sprawdzi się siekiera do rozłupywania drewna. Poniżej prezentujemy 3 polecane modele siekier sygnowanych marką Fiskars:
- siekiera Fiskars X17 - dedykowana rozłupywaniu średnich pieńków o średnicy 20 cm i więcej, wyposażona w ostrze szlifowane pod kątem 35 stopni. Odpowiednia długość i wyprofilowanie sprawia, że siekierę można trzymać pewnie jedną ręką. Zastosowanie tworzywa SoftGrip i FiberComp przekłada się na wytrzymałość sprzętu i pewne trzymanie w dłoniach nawet podczas długiej pracy
- siekiera Fiskars X21 - przeznaczona głównie do rozłupywania pieńków o średnicy 20-30 cm, wyposażona w ostrze szlifowane pod kątem 35 stopni, trzonek z lekkiego i odpornego na uszkodzenia tworzywa FiberComp. Siekiera ma ergonomiczny kształt, antypoślizgową rączkę z tworzywa SoftGrip i wyprofilowane zakończenie trzonka chroniące przed wyślizgnięciem się z dłoni. Model ten ma zwiększoną odporność na skrajne warunki atmosferyczne
- siekiera Fiskars X25 - dopasowana do pracy z dużymi pieńkami o średnicy większej niż 30 cm. Ostrze siekiery jest szlifowane pod kątem 35 stopni, trzonek został wykonany z tworzywa FiberComb - lekkiego, a równocześnie wyjątkowo odpornego na uszkodzenia mechaniczne. Antypoślizgowa rączka z tworzywa SoftGrip umożliwia bezpieczną pracę i pewny chwyt. Podobnie, jak wyżej wymienione modele, siekiera Fiskars X25 jest odporna na działanie niesprzyjających warunków atmosferycznych.
Aby zadbać o dobrą kondycję sprzętu, należy pamiętać, że regularne ostrzenie siekiery jest niezbędne. W tym celu należy najpierw dokładnie oczyścić ostrze - jeśli na jego powierzchni dostrzegliśmy korozję, zanurzamy je w odrdzewiaczu lub occie na dobę lub dwie przed planowanym ostrzeniem. Warto też przyjrzeć się krawędzi tnącej - jeśli są na niej widoczne szczerby, wyrównajmy je pilnikiem lub szlifierką kątową (w przypadku głębszych ubytków). Kolejnym krokiem może być ostrzenie - w tym celu możemy wykorzystać narzędzia ręczne, jak pilnik, czy osełka lub skorzystać z profesjonalnych akcesoriów, do jakich zalicza się np. ostrzałka Fiskars do siekier wyposażona w element ostrzący w postaci spieku ceramicznego, dostosowana do ostrzenia pod odpowiednim kątem przekładającym się na funkcjonalność narzędzia i żywotność ostrza.
Odpowiednia technika i sprzęt oraz zachowanie zasad bezpieczeństwa pozwolą na sprawne rąbanie drewna i dostosowanie go do dalszego użytku. Aby usprawnić pracę, warto pamiętać, że najlepiej jest rąbać drewno mokre - im bardziej suche włókna, tym praca staje się cięższa. Jeśli stajemy przed wyborem, kiedy przygotować drewno, zarezerwujmy wiosnę na ten rodzaj prac - dzięki temu kawałki drewna zdążą odpowiednio wyschnąć przed sezonem grzewczym. Jeśli mamy do czynienia z dużymi pniami, rozpocznijmy rozłupywanie od krawędzi, obciosując po kawałku. Podobna metoda sprawdzi się w przypadku wyjątkowo sękatego drewna - jeśli ma duże sęki, odrąbmy drewno dookoła niego, następnie nacinając sęk pilarką. Pomocne mogą okazać się też kliny. W pierwszej kolejności jednak starajmy się trafić bezpośrednio w sęk - to znacząco ułatwi i przyspieszy pracę.
Powyższe wskazówki pozwolą odpowiednio przygotować się do prac przydomowych, umożliwiając nie tylko efektywną, ale, przede wszystkim, bezpieczną pracę z wykorzystaniem odpowiednio wyprofilowanego sprzętu.
